ದೇಶದಲ್ಲಿ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವ ನಡುವೆಯೇ UPI (Unified Payments Interface) ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಹೊಸ ಬೆಳವಣಿಗೆಯೊಂದು ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ₹2,000ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ UPI ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲೆ MDR (Merchant Discount Rate) ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಮರುಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ.
ಸದ್ಯ UPI ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಾವತಿಸುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಯಾವುದೇ ಶುಲ್ಕ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಹೊಸ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ₹2,000ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ UPI ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಶೇ.0.3 ರಿಂದ ಶೇ.0.5ರಷ್ಟು MDR ವಿಧಿಸುವ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಅಲ್ಲ, ವಾರ್ಷಿಕ ₹15 ಕೋಟಿ ಮೀರಿದ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸುವ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿರುವುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.
ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ, ₹2,000ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಹಿವಾಟುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಒಟ್ಟಾರೆ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೂ, ಅವುಗಳ ಮೌಲ್ಯ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಮತ್ತು ಪಾವತಿ ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣದಿಂದ MDR ಮರುಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.
ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲು Payment and Settlement Systems Act ಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರಬಹುದೆಂಬ ಮಾಹಿತಿಯೂ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಈ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಮಂಡಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ಪ್ರಕಟವಾಗಿಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗಳು ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದು, ಅಧಿಕೃತ ಘೋಷಣೆ ಹೊರಬಂದ ಬಳಿಕವೇ ಹೊಸ ನಿಯಮ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ UPI ಬಳಕೆದಾರರು ಆತಂಕಪಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಒಟ್ಟಾರೆ, MDR ಮರುಜಾರಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಉದ್ದೇಶ UPI ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಈ ಶುಲ್ಕದ ಹೊರೆ ಯಾರ ಮೇಲೆ ಬೀಳಲಿದೆ ಮತ್ತು ಅದು ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದೇ ಎಂಬುದು ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ನಿರ್ಧಾರದ ನಂತರವೇ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ.
